کتاب پرشن پترولیوم

قبل از خرید کتاب پرشن پترولیوم بخوانید

کتاب پرشن پترولیوم روایتی تاریخی و تحلیلی از دوران تاریک اواخر عصر قاجار است؛ زمانی که ایرانِ ضعیف، از نظر اقتصادی و نظامی میان دو امپراتوری سیری‌ناپذیر بریتانیا و روسیه گرفتار شده بود و برای بقا، چاره‌ای جز واگذاری امتیازات بزرگ اقتصادی به بیگانگان نداشت.

درباره کتاب

این کتاب یک پژوهش دقیق تاریخی درباره‌ی پیوند نفت، امپراتوری و سیاست است. کتاب نشان می‌دهد که اکتشاف نفت در خاورمیانه در آغاز قرن بیستم، یکی از پررنگ‌ترین رویدادهای تاریخ مدرن بوده است. در آن زمان، حکومت قاجار که یک سلطنت مطلقه و خودکامه بود، به دلیل فساد سیستماتیک (رواج رشوه‌هایی با نام پیشکش و مداخل)، ضعف مالی و نبود امنیت، نمی‌توانست سرمایه داخلی جذب کند. بنابراین، حکومت به اعطای امتیازات انحصاری به خارجی‌ها روی آورد تا روند صنعتی‌سازی را به آن‌ها واگذار کند. نویسنده در این اثر به دقت بررسی می‌کند که سرمایه‌گذاری ویلیام ناکس دارسی (اولین سرمایه‌گذار نفت در ایران) چگونه انجام شد، او چگونه از حمایت بریتانیا بهره برد و چگونه صنعت نوپای نفت ایران به متممی برای مقاصد امپراتوری بریتانیا تبدیل شد.

خواندن کتاب پرشن پترولیوم به چه کسانی پیشنهاد می‌شود؟

• علاقه‌مندان به تاریخ معاصر ایران و پژوهشگران عصر قاجار و مشروطه.
• کسانی که به موضوعات اقتصاد سیاسی، استعمار و تاریخ شکل‌گیری صنعت نفت در خاورمیانه علاقه دارند.
• دانشجویان علوم سیاسی و تاریخ که می‌خواهند با مفهوم «امپریالیسم غیررسمی» بریتانیا و روسیه در ایران آشنا شوند.

معرفی نویسنده، مترجم و ناشر

این اثر نوشته‌ی لئوناردو داوودی است که نسخه اصلی آن در سال ۲۰۲۱ در لندن منتشر شد. ترجمه‌ی فارسی این کتاب بر عهده‌ی شفق سعد بوده و فرهنگ نشرنو (با همکاری نشر آسیم) آن را در سال ۱۴۰۴ در قالب مجموعه‌ی «کتابخانه تاریخ ایران» روانه بازار کرده است.

جملات کتاب

«اکتشاف این ماده [نفت] در آغاز قرن بیستم در خاورمیانه به عنوان یکی از پراهمیت ترین رویدادها در تاریخ مدرن ثبت شده است.»

«در حینی که توان اقتصادی و نظامی ایران روزافزون تقلیل می یافت در دام دو امپراتوری سیری ناپذیر گرفتار افتاده بود. لهذا حاکمیت آن تدریجاً رو به زوال داشت و اغلب تصمیم های سیاسی اش را باید یک یا هر دو امپراتوری همسایه تأیید می کردند.»

«پول حلال امور در تمام سطوح نظام سیاسی ایران بود و اهدای آن نهادینه شده بود. پیشکش در اصطلاح پردازنده و مداخل در زبان گیرنده به یکی از پراهمیت ترین رسوم اجتماعی جامعه قاجار تبدیل شده بود...»

«لاجرم حکومت ایران به یکی از تنها طرق باقیمانده برای رشد اقتصادی یعنی مجموعه ای از امتیازات اقتصادی متوسل شد.»