× پاکت سفارش
جمع
هزینه ارسال۲۵۰۰۰ هزار تومان
هزینه ارسال خرید آنلاین برای پاکت خرید بالای ۱۵۰ هزارتومان رایگان است
بازگشت به پاکت سفارش (۱)
بساط جشن و دهل در دوران قاجار

شرح عطرها، طعم ها و رنگ های مردم در دوره‌ی ناصراالدین شاه

نیلوفر رسولی

سه شنبه ۳۰ بهمن ۱۳۹۷

shorter-link Save Story
شرح زندگانی من

«از صبح سرمطرب‌‌های دوره‌گرد که در خانه‌ها مي‌آمدند و با صدای بلند تبریک می‌گفتند و از ابزار نوازندگی خود صداهای مقدماتی درمی‌آوردند و دل اهل خانه و به‌خصوص صاحب جشن را به قیلی‌ویلی می‌انداختند باز شد. در خانۀ ما اینها خیلی معطل نمی‌شدند تا صدای دعاشان بلند می‌شد. با اجازۀ مادرم وارد می‌شدند و در گوشۀ حیاط بساط نوازندگی و بازی خود را پهن و سراهل خانه را مشغول می‌کردند. دنبال این دستۀ نوازنده هم بچه‌های کوچه بودند که به آنها هم اجازه داد می‌شد وارد حیاط شوند و تماشا کنند، هر روز یکی دوتا از این بساط‌ها برپا می‌شد. این دسته‌ها عبارت بودند از میمون‌باز و عنترباز و خرس‌باز و بز‌باز که با ضرب تنبک تصنیف‌های معمول زمان را می‌خواندند و حیوان خود را به رقص در می‌آوردند. دستۀ دیگری هم بود که نقاره و دهل و کمانچه داشت، رقاص چهل‌بندپوش هم با این دسته بود که می‌رقصید».

شرحی که خواندیم بخشی از کتاب شرح زندگانی من نوشتۀ عبدالله مستوفی است. این شرح به جزئیات مراسم ختنه‌سوران در زمان ناصرالدین شاه قاجار می‌پردازد. از این مراسم جشنی به تصویر می‌کشد که چون موزیکالی فرنگی، مملو از رنگ‌ها و بو و دسته‌هایی است که با سروصداهای خوش از گوشه‌ای از حیاط به سوی دیگری می‌روند و می‌نوازند و می‌رقصند و برای پسربچۀ ختنه‌شده‌ای، که خود نویسندۀ کتاب باشد، دف و کمانچه می‌زنند. این کتاب به شیوایی جزئیات زندگی مردم، آداب‌و‌رسومشان، دشواری‌ها و ناکامی‌ها و خوشی‌ها و تکه‌های دلچسب زندگی را به تصویر می‌کشد. اما چرا خواندن این کتاب، کتابی که از جزئیات زندگی در دورۀ ناصری می‌گوید می‌تواند برای شخصی جالب باشد؟ چرا خواندن همین پاراگراف از مراسم ختنه‌سوران برایمان دلکش‌تر از خواندن شرح کشورگشایی‌ها و افتخارات شخص ناصرالدین شاه است؟

عادت کرده‌ایم که تاریخ را در شرحی از سلسله‌مراتب سلطنتی و رخدادهای سیاسی بخوانیم، بخوانیم که چطور دسیسه‌ای برای یک شاه چیده شد، وزیرانش او را حمایت کردند یا بلای جان او شدند، شاه بعدی چگونه به قدرت رسید، سلسله‌ای چگونه سقوط کرد و عوامل سقوط آن در قالب سه جمله، چه بودند. خلاصه اینکه تاریخ در چند نام و در چند رویداد مشخص خلاصه می‌شود. اما این روایت، اصلاً «تاریخ» نیست. تاریخ همانقدر که با نام و نشان‌ها تعریف می‌شود،در بستری از زندگی مردم معمولی شکل گرفته است. گرچه مردم عادی، «دلاوری» و «کشورگشایی» نمی‌کنند، اما جزئیات زندگی روزمرۀ آنها به همان اندازه‌ای که جنگ چالدران ارزش نوشتن دارد، ارزشمند است.

مطالب پیشنهادی

کتاب های پیشنهادی

پایان عصر قاجار

پایان عصر قاجار

سید مرتضی میر حسینی ,
22,000 تومان
آس و پاس در پاریس و لندن

آس و پاس در پاریس و لندن

جورج اورول ,
30,000 تومان
مرد صد ساله ای که از پنجره فرار کرد و ناپدید شد

مرد صد ساله ای که از پنجره فرار کرد و ناپدید شد

یوناس یوناسن ,
39,000 تومان
همه چیز همه چیز

همه چیز همه چیز

نیكولا یون ,
26,000 تومان
گاندی

گاندی

ساروپالی رادا کریشنان ,
30,000 تومان
Some text some message..